Topmenu

Wat is witbalans?

Bij het fotograferen is het erg belangrijk dat je de juiste kleuren krijgt in de foto. Daar zorgt onder andere de witbalans voor. Wat is witbalans en hoe werkt het? Dat lees je in dit artikel.

Elke lichtbron heeft een bepaalde soort ‘kleur licht’. Je hebt dit vast wel eens gezien bij een lampenwinkel; de ene lamp heeft een wat warmere uitstraling dan de andere.

Hetzelfde geldt voor het licht dat je buiten ziet. De zon geeft niet altijd dezelfde kleur licht, dit verandert gedurende de dag. Aan het begin en aan het eind van de dag is de kleur van het licht warmer, zoals bij het gouden uurtje. En op een bewolkte dag, bepaalt ook de bewolking de kleur van het licht.

Dat elke lichtbron een verschillende kleur heeft, valt ons niet altijd op omdat onze hersenen hiervoor automatisch corrigeren. Wanneer je een wit papiertje bekijkt en je doet dit binnen onder een lamp, dan is voor ons dat papiertje wit. Ga je naar buiten met datzelfde papiertje, dan is het nog steeds wit. Terwijl de lichtbronnen zeer waarschijnlijk verschillende kleurtemperaturen hebben. Je hersenen houden je dus eigenlijk voor de gek, om te zorgen dat je niet gek wordt. ;)

Wat is witbalans?

Voor de camera betekent het, als wij hetzelfde witte papiertje gaan fotograferen, dat de camera ook voor de verschillende lichtkleuren moet corrigeren. Dit noemen we witbalans. Je geeft met de witbalans dus als het ware aan welke ‘kleur’ eigenlijk wit is.  De witbalans wordt aangeduid met een zogenaamde kleurtemperatuur in de maat Kelvin.

Bij deze foto is de witbalans goed ingesteld; de kleuren kloppen.

Hier stond de witbalans goed ingesteld: daglicht

Hier stond de witbalans goed ingesteld: daglicht

Wanneer de witbalans niet klopt, krijg je verkeerde kleuren. Er is dan als het ware nog een ‘vleugje’ van een andere kleur te ontdekken. Dit heet een kleurzweem.

Staat de witbalans op een zonnige dag ingesteld op gloeilampenlicht,dan wordt de foto een stuk blauwer. Staat een foto met kunstlicht juist op gloeilamplicht ingesteld, dan worden daar de kleuren correct. Hieronder heb ik een aantal voorbeelden van een foute witbalansinstelling. De foto’s zijn daardoor te geel of te blauw. Gebruik het schuifje om het beeld te vergelijken met de foto met de juiste witbalans.

Witbalans bewolkt Hier stond de witbalans goed ingesteld: daglicht

Witbalans bewolkt

Witbalans schaduw Hier stond de witbalans goed ingesteld: daglicht

Witbalans schaduw

Witbalans kunstlichtHier stond de witbalans goed ingesteld: daglicht
Bij kleur zie je eerst de verschillende kleuren, met daaronder de verschillende functiesWitbalans kunstlicht

Witbalans TL-lichtHier stond de witbalans goed ingesteld: daglicht

Witbalans TL-licht

Bij de foto’s hierboven was er sprake van daglicht en de witbalansinstelling van daglicht zorgde ook voor de juiste kleuren.

De foto hieronder (die ik maakte voor mijn kerstkaart) zijn gemaakt met kunstlicht. Je ziet dat bij de witbalansinstelling daglicht, de foto ook te geel is. Het witte papier op de ondergrond is haast sepia-kleur.

Witbalans tl-licht Witbalans daglicht

Je camera kun je instellen op verschillende witbalans voorkeuren of je laat de camera automatisch de witbalans bepalen. Blijkt in geval van het laatste instelling dat de kleuren niet kloppen, kies dan een andere instelling, vooral als je in JPEG fotografeert. Fotografeer je in RAW, dan pas je de witbalans achteraf nog gemakkelijk aan.

Het is natuurlijk niet altijd belangrijk dat de kleuren precies kloppen. Soms wil je een foto met een kleur een bepaalde sfeer meegeven, of is het gewoon leuk om er mee te spelen, zoals bij een silhouetfoto.

Koele witbalans op een zomerse dag

Koele witbalans op een zomerse dag

Door de aangepaste witbalans wordt de foto paarser. Het levert een interessant beeld op, net even wat anders dan normaal.

Wil je meer weten of witbalans, zoals hoe je deze instelt op jouw camera, welke mogelijkheden er zijn en welke je hiervan kiest voor natuurgetrouwe kleuren of creatieve effecten? Dat leer je in de online fotografie cursus “Nooit Meer op de Automatische Stand Fotograferen”! 

, , , ,

16 reacties op Wat is witbalans?

  1. Adrie van den Bogert 18 februari 2017 at 14:39 #

    Beste Laura,
    Op welke witbalans moet ik de camera zetten bij het fotograferen van sneeuw zodat er geen blauwe zweem over komt
    Groetjes Adrie

  2. Gerry van der Hoek 19 november 2016 at 13:45 #

    Hartelijk bedankt, Laura, voor je duideljke uitleg en de voorbeelden met de foto’s.

  3. henk merkenhof 17 februari 2016 at 19:11 #

    ik fotografeer veel met witbalans op bewolkt krijg je een mooie kleur op je foto’s ik weet niet of dat altijd goed is.

    • Laura 19 februari 2016 at 07:26 #

      Nou, als het een situatie is met Tl-verlichting dat zou ik de witbalans bewolkt niet aanbevelen ;)

      • henk merkenhof 15 april 2016 at 19:27 #

        ik fotografeer veel buiten en weinig binnen.

  4. osten georges 16 oktober 2015 at 17:52 #

    Hallo
    Het artikel was intersant
    Grt.

  5. Eugène Schouten 10 mei 2015 at 18:50 #

    Goed, en duidelijk artikel!

  6. Susanne Satijn Meijers 21 oktober 2014 at 15:36 #

    heel leerzaam, bedankt.

  7. Hans Timmers 28 april 2014 at 19:01 #

    Interessant artikel. Alleen zou deze beginnende amateur-fotograaf ook graag een uitleg hebben van de tekens op de illustraties.

    • Lies 26 juli 2016 at 18:27 #

      Jammer dat Laura hier niet op reageert, ik weet ook niet precies wat de pictogrammen betekenen.

      • Laura 27 juli 2016 at 08:52 #

        Volgens mij spreken ze aardig voor zich. Maar wil je hierover meer weten, dan wordt dit allemaal uitgebreid uitgelegd in de online footgrafie cursus.

  8. pierre de smedt 23 april 2014 at 17:34 #

    Leuk…maar wat is nu de juiste witbalans…moet mij iso omhoog of wat.??? ik fotografeer meestal met Av……

    • Laura 24 april 2014 at 09:26 #

      Pierre, witbalans en ISO hebben niets met elkaar te maken. De juiste witbalans is de witbalans van het type licht dat je fotografeert. Misschien is de workshop Basisfotografie een goede optie voor je als je het allemaal nog verwarrend vind?

  9. Senna 22 april 2014 at 22:52 #

    Leuk artikel. Eigenlijk heb ik mijn witbalans altijd op automatisch staan, maar eigenlijk zou ik er wat meer mee moeten uitproberen.
    Groetjes Senna

Geef een reactie