Topmenu

Wat is panning?

Panning gaat om het fotograferen van een bewegend onderwerp waarbij je de camera tijdens het fotograferen meebeweegt. Als je het goed doet komt het bewegende onderwerp hierdoor stil op de foto, terwijl de omgeving (die eigenlijk stil staat) juist bewogen wordt. In het Nederlands wordt panning vaak meetrekken genoemd. In dit artikel lees je hoe je dit planning-effect in de foto krijgt!

Zelfs als je nog nooit van de term panning hebt gehoord, dan heb je het effect vast wel eens gezien bij foto’s van raceauto’s. De auto staat scherp in beeld, maar de tribunes erachter zijn niet scherp. Die onscherpte is niet (alleen) de wazige achtergrond door een kleine scherptediepte, maar (ook) bewegingsonscherpte!

Nu heb ik zelf geen ervaring op het racecircuit, maar wel met zweefvliegen. Kijk maar!

Het vliegtuig is scherp, maar de achtergrond heeft duidelijk een zijwaartse bewegingsonscherpte door het panning.

Het vliegtuig is scherp, maar de achtergrond heeft een zijwaartse bewegingsonscherpte door panning.

Met panning geef je de foto een dynamische effect, benadruk je de beweging of maak je de achtergrond juist rustiger. Voor bovenstaande foto was het waarschijnlijk nog iets mooier geweest als ik met een langere sluitertijd had gefotografeerd, zodat de achtergrond nog onscherper was geworden.

(Leuk weetje; ik heb een paar jaar geleden leren zweefvliegen en er zelfs een paar solo’s erop zitten waarbij ik tot 1600m kwam! Alleen! In een vliegtuig! Vet he?! :))

Als je zelf aan de slag wilt met panning, hoef je gelukkig niet altijd naar het racecircuit of een vliegveld. Het kan ook een voorbijrijdende bus, auto of brommer zijn. Of iemand die op de fiets of in een draaiende kermisattractie zit. Het werkt het beste als het bewegende object niet naar je toe beweegt, maar langs je. Je volgt het object door met dezelfde snelheid mee te bewegen, waarbij het object op dezelfde plek in beeld blijft. Gelijktijdig maak je een foto met een lange sluitertijd om de bewegingsonscherpte van de achtergrond te creëren.

De sluitertijd waarmee je fotografeert hangt af van de lens en de brandpuntsafstand waarmee je fotografeert, maar ook van de snelheid van het object. Als vuistregel kun je uitgaan van een sluitertijd van 1/125 seconde of langer. Zelf begin ik vaak met een sluitertijd van bijvoorbeeld 1/40s, en kijk na enkele foto’s of ik de sluitertijd langer moet maken of korter.

Een goed voorbeeld van panning / meetrekken! Met een sluitertijd van 1/25ste kreeg ik een bewogen achtergrond, maar de brommer is nog scherp. Door de lichte achtergrond steek de brommer mooi af.

Een goed voorbeeld van panning / meetrekken! Met een sluitertijd van 1/25ste kreeg ik een bewogen achtergrond, maar de brommer is nog aardig scherp. Door de lichte achtergrond steek de brommer mooi af.

Ter vergelijking: dit is de foto waarbij ik m'n camera gewoon stil hield. De enige bewegingsonscherpte is van de fietser.

Ter vergelijking: dit is de foto waarbij ik m’n camera gewoon stil hield. De enige bewegingsonscherpte is van de fietser.

Om te oefenen met panning kun je het beste beginnen bij een (drukke) weg. Neem een goede (veilige!) positie en zorg dat je stevig staat, met je voeten iets uit elkaar. Kies een voertuig uit dat je gaat volgen en kijk door de zoeker. Je draait langzaam je heupen en bovenlichaam terwijl je de beweging volgt. Wanneer het bewegende onderwerp langs je beweegt, maak je de foto. Ik vind het ’t fijnst om de ontspanknop tijdens de meetrekkende beweging ingedrukt te houden en meerdere foto’s te maken, maar kijk vooral wat het beste voor jou werkt.

Belangrijk om te weten: panning is een stuk lastiger dan het lijkt en vereist vaak veel oefening voor je het gewenste resultaat krijgt. Om je een idee te geven hieronder nog een paar foto’s die ik in dezelfde situatie maakt.

Als je niet goed met dezelfde snelheid meetrekt met je camera, krijg je een foto waarbij alles onscherp is.

Als je niet goed met dezelfde snelheid meetrekt met je camera, krijg je een foto waarbij alles onscherp is, zoals hier.

Zelfs voetgangers kun je pannen. Ook deze foto is gemaakt met een sluitertijd van 1/25ste. Omdat de man een stuk langzamer bewoog dan de brommer, was de beweging van mijn camera ook langzamer. Hierdoor is de achtergrond minder onscherp.

Zelfs voetgangers kun je pannen. Ook deze foto is gemaakt met een sluitertijd van 1/25ste. Omdat de man een stuk langzamer bewoog dan de brommer, was de beweging van mijn camera ook langzamer. Hierdoor is de achtergrond minder onscherp.

Oefening baart kunst

Lukt het meetrekken niet? Laat je vooral niet te snel uit het veld slaan. Daarnaast is het cruciaal dat je je camera instellingen goed beheerst en weet hoe je de juiste sluitertijd moet aanpassen, in combinatie met de andere variabelen van de belichtingsdriehoek. Je kunt dan nog zoveel oefenen, maar als je de camera-instellingen niet beheerst, is de kans van slagen is erg klein. Vind je het kiezen van de juiste instellingen en hoe je dat doet op jouw camera nog lastig? Dan is de online fotografie cursus “Nooit Meer Op De Automatische Stand Fotograferen” iets voor jou!

Volg jij mij al op Instagram?

Bewaar dit artikel op Pinterest:

Lees hier lekker verder:

 

9 reacties op Wat is panning?

  1. John 4 juli 2018 at 17:00 #

    Ik wil s’nachts een evenement fotograferen met paarden. maar flitsen is in principe niet gewenst i.v.m. schrikreakties van de paarden. Om te pannen zal de Tv te langzaam zijn in combinatie mat de ISO en Av. Ik heb een Canon 70D en de kitlens 18-135 IS STM en de Canon 14-105 L 4.0 IS. en de 50 mm STM 1.8.
    Welke instellingen beveel jij mij aan.

  2. Marco Breukers 14 juli 2017 at 23:38 #

    He Laura, stel ik sta op een festival springende mensen te fotograferen, maar ik wil hun wel scherp hebben uiteraard, hoe kan ik dat het beste doen?

    • Laura 17 juli 2017 at 12:29 #

      In dat geval wil je de beweging bevriezen. Je hebt dan een korte sluitertijd nodig, van minimaal 1/125s of korter. Als je meer wilt leren over hoe je je camera instelt (en wat de andere instellingen dan moeten zijn), dat leer je in de online cursus.

  3. Ingrid 31 mei 2017 at 11:36 #

    Hier was ik naar op zoek! Ik fotografeer (Nikon) nog niet zo lang, maar wil dit graag eens uitproberen. Alleen is me niet helemaal duidelijk hoe ik dat doe met scherpstellen.

  4. Henk 27 mei 2017 at 16:52 #

    Dankjewel !! Duidelijk taal? Super.

  5. peggy 3 april 2017 at 05:26 #

    Beste Laura,

    Wat ben ik blij met je site. Heel veel geleerd dankzij je duidelijk uitleg.

    Het pannen/meetrekken is mij nu eindelijk duidelijk. De komende tijd ga ik effe flink oefenen.

  6. Marjan Wijnberger 3 maart 2017 at 14:11 #

    Geweldige en nuttige tips, dit jaar doe ik mee met 52 verschillende technieken en deze week is dat panning.

    • Laura 3 maart 2017 at 19:08 #

      Fijn om te lezen dat het van pas komt voor je project Marjan! :)

  7. Luc 17 mei 2016 at 11:18 #

    Dank je Laura.
    Zeer nuttige info!
    Groeten en succes!

Geef een reactie