Croppen is een veelgebruikt woord als het gaat om de fotografie. Maar wat is croppen precies? Waarom zou je een foto croppen en hoe doe je dit? Dat lees je in dit artikel!
Wat is croppen?
Croppen is afgeleid van het Engelse woord to crop. Naar het Nederlands vertaald betekent to crop afsnijden/bijsnijden. In de fotografie betekent croppen dat je een of meerdere zijdes van je foto ‘afsnijd’ of ‘afknipt’. Je maakt dus een uitsnede van de foto.

Dit is de foto zoals deze uit de camera kwam. (Originele uitsnede dus)

Deze foto is gecropt. Er is een uitsnede gemaakt waarbij van de rechterkant en onderkant een stukje afgesneden is. (En een klein beetje gekanteld)
Waarom een foto croppen?
Als je fotografeert, is het belangrijk om goed te kijken naar wat je fotografeert en welke compositie je kiest. Je let dan bijvoorbeeld op waar het onderwerp staat en wat je precies allemaal in beeld brengt. Waarom dan achteraf de foto nog bijsnijden? Dat kan verschillende redenen hebben. Bijvoorbeeld:
- De brandpuntsafstand was niet toereikend en je kon niet dichterbij komen, waardoor het onderwerp (te) klein in beeld staat. Of waardoor je niet de gewenste compositie meteen kon maken.
- Je was zo druk bezig met de interactie met de persoon, dat je nu pas ziet dat er iets storends aan de zijkant van het beeld staat.
- Je wilt de compositie versterken door de positie van onderwerpen of lijnen meer volgens de regel van derden of gulden snede te laten lopen
- Het onderwerp bewoog plotseling waardoor het net op de verkeerde plaats in beeld staat.
Uiteraard zijn er nog meer voorbeelden te bedenken. Wat ik vooral wil aangeven: als je tijdens het fotograferen nadenkt over je compositie en kader, dan is er niets mis met een (beetje) bijsnijden achteraf. Dat is heel wat anders dan te lui zijn om je 70-200mm objectief op de camera te zetten en in plaats daarvan een foto te maken met een gigagroothoek, om vervolgens de foto zo uit te snijden dat er maar 15% van de oorspronkelijk pixels over is.

Denk van te voren na over de compositie. Doe je dit niet en crop je een foto naderhand op deze manier, dan gaat dit ten koste van de kwaliteit. Er blijven nog maar weinig pixels over.
Icoontje van croppen
Croppen gebeurt nadat je de foto hebt gemaakt. Soms kent de camera een mogelijkheid om een gemaakte foto al bij te snijden, maar het makkelijkste doe je dit met een fotobewerkingsprogramma zoals Lightroom of Photoshop.
Het icoontje voor croppen ziet er meestal zo uit:
Je ziet dit icoontje terug in de werkbalk in Photoshop, maar in andere programma’s (of in apps op je smartphone) dezelfde of vergelijkbare icoontjes. Lange tijd vond ik de vorm van het icoontje eruit zien als een soort snoepje (jeweetwel, met zo’n papiertje eromheen die je aan de zijkanten los draait). Maar het icoontje is in feite afgeleid van de ouderwetse tool die werd gebruikt in de doka. Twee L-vormen (van bijvoorbeeld zwart karton) werden over de randen geplaatst en gebruikt om een andere uitsnede te visualiseren. Je had ook een metalen croptool, die bestond uit de L-vormen welke verbonden werden door een draadje. Hiermee kon de vaste beeldverhouding aangehouden worden. Het is dit gereedschap van waar het icoontje van croppen is afgeleid.
Lees meer over het croppen van een foto in Lightroom waarbij je dezelfde beeldverhouding aanhoudt.
Wat is een 100% crop
Op het internet komen je misschien ook eens de term van een 100% crop tegen. Dit geeft nogal eens verwarring. Want als je 100% afsnijd, dan blijft er toch geen foto meer over?!
Er wordt natuurlijk iets anders mee bedoeld. Bij een 100% crop snijd je een deel van de foto uit en plaats je dit deel ‘op ware grote’ in beeld. Met deze 100% crop kun je goed de scherpte in de foto beoordelen of zien hoeveel ruis de foto heeft.

In Lightroom maak ik een uitsnede welke 700px breed is. Vervolgens exporteer ik deze foto in het nieuwe formaat.

Dit is een 100% crop. Ik maakte een uitsnede van 700px breed in Lightroom en plaats deze hier ook 700px breed.
Croppen is niet hetzelfde als verkleinen
Het croppen van een foto is overigens niet exact hetzelfde als de functies die er zijn voor het verkleinen van een foto. Een foto verkleinen in Lightroom of verkleinen in Photoshop zorgt ervoor dat het aantal pixels waaruit de foto bestaat minder wordt, maar het beeld zelf ziet er wel nog hetzelfde uit. Ook al gooi je dus pixels ‘weg’, er zijn geen stukken van de randen afgesneden. Bij croppen gebeurt dit wel.
Je vergelijkt dit het beste met een foto-afdruk die je in een lijstje van 10×15 wilt plaatsen. Je bestelt of print de foto dan op het formaat van 10x15cm – ook al kan de foto ook prima nog op een groter formaat geprint worden. Maar bestel je in plaats daarvan de foto met het formaat van 13x18cm, dan heb je een schaar nodig om deze in het 10x15cm te plaatsen. Oftewel: de foto moet gecropt worden. Met het knippen van een deel van de rand, verandert ook het beeld in z’n geheel.
Gooi dat touw maar “vast” “los”. Wat moet ik nou doen? Vast of los. Ik heb vroeger gevaren op de binnenvaart. Gooi maar vast los Cas. Dus deed ik niets, haha.
Je laat je bij de kapper toch ook bijknippen…?
er is verschil
iets bijwerken niet iets ‘erbij ‘. Iets bijwerken kun je iets weg halen of toevoegen of
bijsnijden
opknappen wil ook niet zeggen dat ik er dan iets ‘op’zet. Erbijsnijden zou een rare term zijn.
Ha, zo had ik het nog niet bekeken :)
Bijsnijden. Gewoon een Nederlands woord. Zucht.
Naar mijn technische ervaring betekend het een overdacht werkproces. “Snij het even er af” is zeker niet hetzelfde als “snij het even bij”. “Bij” is hier gewoon een technisch overdenkingsproces die je zorgvuldig uitvoert.
Bijwerken, bijsnijden. Zeker geen andere Bij- woorden gaan vergelijken hiermee, dat slaat nergens op.
Maargoed, ik denk dat de mens hier over honderd jaar nog over ratelt.
Ik ben het er eigenlijk helemaal niet mee eens dat bijsnijden een rare term is. Wel als je het heel letterlijk neemt, maar het is een term vergelijkbaar met: bijschaven, bijpraten, bijvullen enz. enz. Het houdt niet anders in dan dat je een extra bewerking toevoegt. Allemaal termen die in de basis niet anders zijn dan ‘bijwerken’.
Overigens weer een mooi artikel.
Bedankt voor je duidelijke uitleg. Heb altijd gedacht dat croppen en “bij”snijden hetzelfde was.
bedankt voor de uiteen zetting maar ik vond vroeger de term bijsnijden al zo raar want je snijd het eraf en niet erbij dus houden wij het maar op afsnijden of crop. In mijn vak toen ik de grafische industrie werkte vond ik het al zo’n vreemde term. Photoshop hanteert wel de term bijsnijden maar ik vond het altijd al vreemd.Laura je verhaal is verder heel duidelijk en bedankt.
Laura,
Bedankt voor deze duidelijkheid vaak hoor je over croppen dat het over de camera gaat de bekende cropfactor daarom is het voor velen bijsnijden duidelijker.
nogmaals bedankt voor de duidelijke uitleg.
Johan
Als je het letterlijk neemt dan slaat bijsnijden natuurlijk nergens op, want je kunt toch er niets iets BIJ snijden. ;) Je kunt er wel iets afsnijden. Cropfactor en croppen zijn verder gewoon twee verschillende dingen, zoals een een afspraak boeken niet hetzelfde is als een boek. Meer over de cropfactor staat in dit artikel over brandpuntsafstand.